| Financiële gevolgen |
 |
 |
 |
|
Het is algemeen bekend dat een ontslag een zak geld kan opleveren in de vorm van een ontslagvergoeding, ook bekend als gouden handdruk. Die is tegen het eind van de vorige eeuw ingeburgerd geraakt. De vraag wat een redelijke ontslagvergoeding is heeft de gemoederen lang beziggehouden. De wet zwijgt er over. CWI’s hebben er ook geen lijstjes voor, want zij wijzen geen vergoedingen toe. Het zijn de kantonrechters geweest die er regels voor hebben ontwikkeld. Tegenwoordig zijn die algemeen geaccepteerd voor het toekennen van ontslagvergoedingen. Ook als ontslagen onderling geregeld worden. De meest bekende regel voor het vaststellen van de hoogte van de ontslagvergoeding heet daarom de ‘kantonrechtersformule’. Die houdt rekening met de lengte van het dienstverband, de leeftijd van de werknemer en de verwijtbaarheid van de werkgever. Hoe langer een ontslagen werknemer in dienst was en hoe ouder hij was, des te hoger de gouden handdruk. Is de schuld voor het ontslag overwegend de schuld van de werkgever, dan wordt de gouden handdruk nog groter. Maar als het ontslag daarentegen hoofdzakelijk de schuld is van de werknemer, dan is de ontslagvergoeding veel lager. Het komt zelfs voor dat werknemers niks krijgen omdat rechters vinden dat werknemers volledig schuldig zijn aan hun eigen ontslag. Er zijn rechters die afwijken van deze formule. Bijvoorbeeld als de kwetsbaarheid van een werknemer heel groot is. Zo zijn er rechters die oude werknemers bij een kort dienstverband toch een hoge ontslagvergoeding toewijzen. Zij weten dat oudere werknemers weinig kans hebben om nog nieuw werk te vinden. De kantonrechtersformule bestaat uit drie onderdelen, die voor het gemak A, B en C zijn genoemd. Alle onderdelen worden gewogen, waarna ze met elkaar worden vermenigvuldigd. Daar rolt dan een getal uit, en dat is de hoogte van de gouden nadruk. Factor A De A in de kantonrechtersformule staat voor Aantal dienstjaren. In de formule wordt elk dienstjaar met 1 vermenigvuldigd. Maar bij werknemers ouder dan 40, worden alle dienstjaren boven de 40 vermenigvuldigd met 1,5. Boven de 50 tellen de dienstjaren zelfs dubbel. Zo kan het gebeuren dat een werknemer die op 35-jarige leeftijd in dienst trad en op 55-jarige leeftijd de zak krijgt, geen twintig maar dertig dienstjaren heeft volgens deze formule. Factor B De B-factor staat voor het Bruto maandloon van een ontslagen werknemer. Het gaat hier om het vaste loon, dus zonder bonussen en eenmalige toeslagen. Daartoe hoort niet alleen het vaste salaris, maar ook het vakantiegeld. Ook de dertiende maand hoort daarbij, want het is een vast onderdeel van de vergoeding. Ook vergoedingen voor structureel overwerk en persoonlijke toeslagen met een vast karakter horen hierbij. Wat hier dan weer buiten valt zijn de variabele beloningselementen. Het kan gaan om bijdragen van de werkgever aan bijvoorbeeld ziektekosten of pensioen. Die veranderen namelijk voortdurend. Ook winstuitkering valt buiten deze rekensom. Factor C Waar de eerste twee factoren simpel zijn uit te rekenen, vraagt de factor C wat meer inschatting. Dit wordt de Correctiefactor genoemd. Die staat standaard op één, wat betekent dat werknemer en werkgever allebei niet veel aan het ontslag konden doen. Dit is meestal het geval. Vaak hebben ontslagen een economische noodzaak, maar is de werkgever niet in staat om dit te bewijzen bij het CWI. Als de rechter denkt dat hier sprake van is, dan laat hij die correctiefactor op 1 staan. |
De kredietcrisis kost werkgevers de komende jaren anderhalf miljard euro aan extra ontslagkosten. Dat becijfert Henk Vlaming, auteur van Het Ontslagcircus. 
De commissie Bakker is met een wijde boog om het ontslagrecht heen gelopen. In het rapport over een grotere arbeidsparticipatie hamert zij erop dat mensen van werk naar werk geleid moeten worden. Ontslag is taboe.
Heb je net een hypotheek afgesloten op basis van je dubbele inkomen, krijg je de zak. Dat overkwam de acteur Robin Zijlstra, die Milan speelt in Goede Tijdens Slechte Tijden.